Kamp Amersfoort in Leusden

Kamp Amersfoort ligt in een stil, bosrijk gebied op de grens van Leusden en Amersfoort. Tijdens de Tweede Wereldoorlog zaten hier ongeveer 47.000 mensen gevangen. Van het kamp zelf is bijna niets meer over, maar het terrein draagt de sporen nog. Je ziet een wachttoren, een bunker en de schietbaan die gevangenen met de hand moesten graven. In een ondergronds museum staan de verhalen van de gevangenen centraal. Een fotowand laat hun gezichten zien. Het Nationaal Monument is een plek om te leren en te herdenken, en zo voelt een bezoek ook.

Wat je ziet bij Kamp Amersfoort

Het bezoek begint in het ondergrondse museum. Een introductiefilm en tentoonstellingen vertellen wie hier gevangen zat en waarom. Een fotowand met gevangenen geeft de aantallen een gezicht. Daarna loop je het buitenterrein op. Daar staan een wachttoren, een bunker, enkele reconstructies en verschillende monumenten. De schietbaan was eerst ongeveer 250 meter lang en werd later verlengd. Aan het eind staat het beeld dat bekendstaat als de Stenen Man, onderdeel van het nationale monument uit 1953. Met een gids hoor je bij elke plek wat er gebeurde; het museum organiseert daarvoor publieksrondleidingen over het terrein.

De geschiedenis van Kamp Amersfoort

De SS gebruikte het kamp vanaf augustus 1941 als doorgangs- en werkkamp, eerst onder de naam Polizeiliches Durchgangslager Amersfoort. Er zaten verzetsstrijders, Joden, communisten, gijzelaars, Jehova's Getuigen, Sovjet-krijgsgevangenen en onderduikers die de dwangarbeid probeerden te ontlopen. Meer dan zeshonderd gevangenen overleefden het kamp niet, en op de schietbaan vonden veel executies plaats. Loes van Overeem van het Rode Kruis verbeterde vanaf 1944 de voedselvoorziening en kreeg op 19 april 1945 het beheer over het kamp. Op die datum is er elk jaar een herdenking. Na de oorlog werd bijna het hele kamp gesloopt.

Tips voor je bezoek aan Kamp Amersfoort

Met de Museumkaart heb je gratis toegang tot Nationaal Monument Kamp Amersfoort. Neem de tijd: het museum en het buitenterrein vragen allebei aandacht, en het terrein is uitgestrekt. Trek schoenen aan waarmee je over bospaden kunt lopen. Er zijn een museumcafé en een winkel met boeken over het kamp. Wil je meer weten over Nederland in de Tweede Wereldoorlog, dan ligt het Nationaal Militair Museum in Soest niet ver weg. Op de kaart met geschiedenismusea zie je wat er verder in de omgeving te bezoeken is.

Veelgestelde vragen over Nationaal Monument Kamp Amersfoort

Lees ook